Thánh Lễ và Phụng Vụ Lời Chúa

Clara Nguyễn Diễm Trang

Volume 04 Issue 03

04-02-2008

Print        Close

Xoay quanh chủ đề “Gặp Gỡ Đức Kitô” của năm học này, một lần nữa, Hạt Cải xin mời gọi các bạn giáo lý viên cũng như các em cùng bước vào cuộc gặp gỡ Đức Kitô trong phần Phụng Vụ Lời Chúa. Nếu trong phần đầu của Thánh Lễ, chúng ta mời gọi các em đi vào gặp gỡ Hài Nhi Giêsu trong quang cảnh máng cỏ Bêlem xưa với những lời ngợi khen Chúa của Thiên Thần ca lên trong Kinh Vinh Danh, thì trong phần Phụng Vụ Lời Chúa, qua các bài đọc, chúng ta sẽ cùng lớn lên, cùng bước đi đồng hành, cùng gặp gỡ một Đức Kitô sống động qua lời nói và các việc làm của Ngài trong suốt quãng đời trên dương thế.

1. Phụng vụ Lời Chúa - phần quan trọng trong Thánh Lễ:

Linh hồn chúng ta được nuôi dưỡng và lớn lên nhờ lương thực Lời Chúa và bí tích Thánh Thể. Bí tích Thánh Thể là một mầu nhiệm đức tin. Vì vậy chúng ta cần lắng nghe Lời Chúa để nuôi dưỡng đức tin, trước khi tiến đến bàn tiệc của Người. Nhìn lại cộng đoàn tín hữu đầu tiên, chúng ta thấy các tín hữu thời sơ khai họp nhau vào ngày Chúa Nhật để nghe các tông đồ giảng dạy và bẻ bánh với nhau (Cv 20,7-11). Sau này, Công Đồng Vaticanô II đã nhấn mạnh trong việc cử hành Phụng Vụ, Thánh Kinh giữ vai trò tối quan trọng. Để bàn tiệc Lời Chúa được phong phú hơn cho các tín hữu, Giáo Hội cần mở rộng kho tàng Thánh Kinh để trong một số năm ấn định các tín hữu được nghe những phần cốt yếu của Kinh Thánh.

Phụng Vụ Lời Chúa trong Thánh Lễ ngày thường chỉ có hai bài đọc, nhưng trong các Thánh Lễ Chúa Nhật và Lễ Trọng, có ba bài đọc: một bài cựu ước, một bài tân ước, và cao điểm nhất là bài Tin Mừng. Trong cả hai trường hợp, sau bài đọc thứ nhất có hát hoặc đọc Thánh Vịnh đáp ca.

Thánh Vịnh đáp ca do một người xướng, và cộng đoàn đáp lại bằng câu điệp ca. Thường câu điệp ca giải thích ý nghĩa Kitô giáo của Thánh Vịnh. Theo truyền thống có từ thời các tông đồ, khi nghe Thánh Vịnh là chúng ta nghe tiếng Chúa Kitô hoặc tiếng Hội Thánh, là Thân Thể của Người.

Quan trọng nhất của phần Phụng Vụ Lời Chúa là bài Tin Mừng, vì thế, Giáo Hội tỏ ra rất kính cẩn khi đọc Tin Mừng. Cộng đoàn đứng lên hát “ Alleluia ” để chào kính Đức Kitô sắp công bố Tin Mừng và tung hô đáp lại khi được nghe loan báo. Bài Tin Mừng vẽ lên bức tranh cuộc sống Đức Kitô với các môn đệ Ngài, những lời nói và việc làm của Chúa, sau cùng là những lời giáo huấn hoặc loan báo của Ngài… Cho nên việc lắng nghe, suy niệm, và thực hành bài Tin Mừng rất quan trọng trong đời sống người Kitô hữu. Sau bài Tin Mừng, cộng đoàn lại tung hô một lần nữa để bày tỏ niềm hân hoan tán đồng lời giảng dạy của Chúa Giêsu.

Tiếp sau bài Tin Mừng là bài giảng của chủ tế, nhằm khai triển và quảng diễn Lời Chúa, hay nói cách khác, bẻ bánh Lời Chúa cho các tín hữu. Mục đích của bài giảng là giải thích Lời Chúa vừa mới đọc và cụ thể hóa Lời ấy trong đời sống các tín hữu. Trong bài giảng, chủ tế hay phó tế cho mọi người thấy rằng mầu nhiệm Chúa Kitô, được loan truyền trong các bài đọc, vẫn “luôn luôn hiện diện và hoạt động” (PV số 35) trong các buổi cử hành phụng vụ, nhất là khi cử hành Phụng Vụ Thánh Thể. Phụng Vụ Lời Chúa và Phụng Vụ Thánh Thể đều cùng là một việc thờ phượng (PV số 56) và có mối liên hệ mật thiết với nhau, được thể hiện rõ nét nhất trong sách Luca: Chuyện kể lại quang cảnh đường làng Emmau, chiều ngày Phục Sinh, Người giải thích cho hai môn đệ:“những đoạn Kinh Thánh liên quan đến Người” (Lc 24, 27), trước khi cho các ông nhận ra Người khi Người bẻ bánh.

Sau bài giảng,cộng đoàn sẽ giữ thinh lặng để lắng nghe Chúa nói với mỗi người trong nội tâm. Sau phút suy niệm đó, cộng đoàn cùng nhau tuyên xưng Đức Tin qua kinh Tin Kính. Kinh Tin Kính là niềm xác tín và sự đáp trả của mọi người sau khi được nghe loan báo Tin Mừng. Qua lời tuyên xưng này, Hội Thánh tỏ ra hoàn toàn nhất trí trung thành với lời giảng dạy của các tông đồ.

Lời nguyện giáo dân kết thúc phần Phụng Vụ Lời Chúa và khai mạc phần Phụng Vụ Thánh Thể. Trong bất kỳ cuộc hội họp nào, các tín hữu cần phải “dâng lên Chúa những lời cầu xin, những kinh nguyện, những lời van nài và tạ ơn cho mọi người” (1Tm 2,2). Trong phần lời nguyện, chúng ta lần lượt bày tỏ cùng Chúa những nhu cầu của Giáo Hội, xã hội, gia đình, và của riêng mỗi cá nhân đang hiện diện trong cộng đoàn. Cuối cùng, chủ tế đọc một lời nguyện tóm tắt tất cả các ý cầu nguyện của cộng đoàn, mọi người thưa “Amen” để cầu xin được như vậy.

2. Giáo Lý Viên giúp học sinh “Gặp Gỡ Đức Kitô” qua Phụng Vụ Lời Chúa:

Bàn tiệc lời Chúa giúp ta hiểu về lịch sử cứu độ và đặc biệt, hiểu về mầu nhiệm vượt qua được chính Đức Giêsu Phục sinh giới thiệu cho các môn đệ: chính Ngài đang nói với họ vì Ngài hiện diện trong lời của mình: "khi người ta đọc Thánh Kinh trong Giáo Hội". Đức Kitô chính là Lời của Thiên Chúa, vì thế khi ta nghe hoặc tiếp xúc với Lời Chúa trong Kinh Thánh là ta gặp được chính Đức Kitô. Do đó, GLV cần nhắc các em cố gắng tập trung để nghe các bài đọc trong Thánh lễ, hoặc ít nữa là phải nhớ được ý chính của bài Phúc Âm mỗi Chúa Nhật, là lương thực thiêng liêng nuôi sống linh hồn mình trong suốt một tuần lễ.

Tôi có thói quen lúc nào lên lớp tôi cũng hỏi lại các em đại ý của bài Phúc Âm hôm đó. Ngoài ra tôi còn gợi ý cho các em nhắc lại cho cả lớp nghe xem hôm nay Cha đã giảng gì trong Thánh Lễ. Ở mỗi giáo xứ nên có Thánh Lễ dành riêng cho các em thiếu nhi để cho chính các em tham gia vào phụng vụ như giúp lễ, đọc sách, đọc lời nguyện, xin tiền… Khi có Thánh Lễ riêng cho các em thì linh mục giảng lễ cũng dễ dàng hướng dẫn Lời Chúa theo trình độ và sự hiểu biết của các em, hoặc khi cần có thể dùng tiếng Mỹ để các em dễ hiểu hơn. Tất cả làm sao để giúp các em hiểu biết Chúa và yêu mến Ngài nhiều hơn vì “vô tri bất mộ” không biết thì không yêu. Vì thế, ngoài bài giảng của Cha, GLV nên dành khoảng vài phút trên lớp để đặt câu hỏi về các bài đọc của ngày chúa nhật hôm đó, để giúp các em đào sâu kiến thức kinh thánh hơn. Sau đó, GLV dặn dò các em tuần sau đi Lễ tập trung hơn để về lớp nói lại cho cả lớp nghe về các bài đọc, đặc biệt là bài Phúc Âm. GLV làm như thế sẽ giúp các em cố gắng tập trung nghe và nhớ Lời Chúa trong Thánh Lễ, rồi khi về lớp, GLV có thể cụ thể hóa các lời giảng của Cha thêm, để giúp các em sống theo giáo huấn của phụng vụ Lời Chúa tuần đó và áp dụng Lời Chúa trong tuần sống của các em.

Kinh Tin Kính rất quan trọng trong đời sống người kitô hữu, GLV cũng nên nhắc các em đọc Kinh Tin Kính trong Thánh Lễ to lên để tuyên xưng đức tin của mình và đọc với một niềm xác tín mãnh liệt, tin tưởng vào tình yêu và sự quan phòng của Ba Ngôi Thiên Chúa và các tín điều của Giáo Hội. Đọc kinh Tin Kính với hết dạ thành tâm như là một lời đáp trả của một người con ngoan của Chúa và Giáo Hội Ngài.

Ngoài ra GLV còn giúp các em tập sống thân mật với Chúa bằng cách hướng dẫn cho các em tập viết các lời nguyện theo nhu cầu riêng của các em và gia đình các em, để thầm thỉ dâng lên Chúa sau các lời nguyện chung của cộng đoàn.

Thưa các bạn giáo lý viên thân mến, những thành quả đích thực trong tâm hồn các em chúng ta không sao đo lường được, vì Phaolô trồng, Apollo tưới, nhưng chính Thiên Chúa mới làm cho mọc lên (T. Phaolô). Như một người làm vườn nho cho Chúa, chúng ta cứ kiên nhẫn với công việc của mình, các bạn hãy cố gắng chăm sóc những mãnh vườn tâm hồn nhỏ bé của các em dù rằng các bạn sẽ không phải là người thu gặt. Mười năm nữa, hai mươi năm nữa…, người khác sẽ gặt những trái ngon quả ngọt mà các bạn đã gieo trồng hôm nay. Các bạn hãy cố gắng bao nhiêu có thể để dẫn dắt các em đến gặp Chúa Giêsu trong mọi hoàn cảnh, nhất là trong Thánh Lễ, nơi bàn tiệc Lời Chúa…

 

All Copyrights Reserved 2005, www.hatcai.net